[Zabytki-l] Udział Centrum Cyfrowego w tegorocznej edycji WLZ

Tomasz Ganicz polimerek w gmail.com
Nie, 20 Maj 2012, 00:29:09 CEST


W dniu 19 maja 2012 12:39 użytkownik Hanka Nowicka
<hanka.nowicka w gmail.com> napisał:
>
> Dzień dobry :)
>
>
>
> rozmawiałam z Centrum Cyfrowym o ich pomyśle.
>
> CC, jak mówi, "zainspirowało się konkursem WikiLubi Zabytki".
>
>
> W mailu znajdziecie dokładne informacje i tok myślenia.
>
> Na końcu przedstawiłam 3 opcje. Wybierzmy. Spróbujmy przeprowadzić tak dyskusję, żeby zaczynać od stwierdzenia, która opcja jest mi najbliższa: 1, 2 czy 3.
>
>
> Pomysł Centrum Cyfrowego:
>
>
>

My już rozmawialiśmy o tym telefonicznie - ale może wrzucę tu swoje
uwagi i zacznie się jakaś dyskusja.

> CC chce zrobić kolejny OPEN DATA DAYS - tym razem ma trwać aż 2-3 tygodnie
>

Dla tych co nie wiedzą: Open Data Days - polega na tym, że namawia się
ludzi do uzupełnienia danych , których zrąb pobiera się np. z
dokumentów urzędowych. W tym przypadku chodzi o uzupełnianie listy
zabytków z NID o dodatkowe dane - takie jak geolokacja.

> Cel: uporządkować listy NID (dodać geolokalizację, poprawić błędy). Chcą w to wciągnąć Wikipedystów, ale akcję kierują na całą Polskę. Walczą właśnie o patronat Gazety Wyborczej (akcja społeczna).
>
> Te uporządkowane listy mają być podstawą do stworzenia PORTALU ZABYTKOWEGO. Portal ma być prosty w obsłudze, czyli ma trafiać do tych, którzy na Wikipedię nie umieliby nic załadować i sama rejestracja na Wikipedię ich odstrasza - uwierzcie, są tacy ludzie. A portal zabytkowy CC kierowany jest m.in. do słuchaczy uniwersytetów 3 wieku oraz do ośrodków lokalnych.
>

Tu jest pierwszy zgrzyt - bo taki portal może być odbierany jako
bezpośrednia konkurencja dla projektów Wikimedia (Wikipedii i
Commons). Wiadomo, że to zapewne będzie miało inną funkcjonalność niż
Wikipedia i pewnie zawierało różne informacje wychodzące poza ramy
encyklopedii (choćby w rodzaju - jak najłatwiej dotrzeć do danego
zabytku, albo osobiste rekomendacje, co jest w nich szczególnie
wartego obejrzenia), no ale jednak pewien zgrzyt "konkurowania" tu
jednak jest.


> We wrześniu portal będzie już hulał. CC chce, aby wszystko z tego portalu (zdjęcia wraz z opisami, numerami sygnatur etc.) automatycznie załadowywały sie też w Wikipedii i Wikicommons.
>   - pytanie: Czy jest to technicznie możliwe?
>

No właśnie - z ładowaniem zdjęć to IMHO nie ma problemu większego
technicznego - da się to załatwić prosto botem - o ile się uzgodni
strukturę podstawowych metadanych (nr. zabytku, opis co zabytek
zawiera, autora, licencję). Natomiast co do dodawania treści do
artykułów w Wikipedii - to może być problem - nie tylko techniczny
(już sam w sobie dość trudny), ale też redakcyjny. Artykuły w
Wikipedii muszą być pisane neutralnym, encyklopedycznym językiem (bez
żadnych "artystycznych" figur retorycznych itd.) - oraz muszą być
oparte na źródłach, które trzeba w artykule podać w formie przypisu.
Nie można np. opisów zabytków w Wikipedii tworzyć z autopsji, czy z
przekazów ustnych przewodników.

>
> Co wolimy? Zastanówmy się.
> Oto rachunek zysków i strat:
>
>
>
> nasze zyski:
> 1) Akcja jest rozreklamowana, a z nią wikipedia! więcej ludzi usłyszy o tym, że Wikipedię sie nie tylko czyta, ale też tworzy.

To na pewno jest argument za - o ile, rzeczywiście będzie w tych
komunikatach reklamowych przekaz o tym, że Wikipedia jest do
edytowania.

> 2) Na stronach wikipedii i wikicommons pojawi się jeszcze więcej materiału, w dużej mierze ładowanego przez ludzi acyfrowych i atechnicznych. Babcie z uniwersytetów 3 wieku będą sie chwalić wnukom, że załadowały coś przez portal CC i jest na wikipedii.

Tak jak pisałem - zdjęcia - czemu nie - z tekstami - trochę czarno to
widzę. Tu drobna uwaga: nie nazywajmy osób starszych "babciami i
dziadkami" - raz, że np. jest sporo starszych kobiet, które nie mają
dzieci i nazywanie ich "babciami" sprawia im przykrość i dwa że to
trochę takie "paternalistyczne".


> 3) Portal zabytkowy będzie miał stworzoną już profesjonalnie wyszukiwarkę, która o wiele lepiej posłużyć może osobom biorącym udział w konkursie. takim, dla których tabelki w Wiki są nieprzejrzyste.

To jest oddzielny problem. Tabelki w Wikipedii - mimo ogromu pracy w
nie włożone - są mało użyteczne dla osób początkujących. Z drugiej
strony mają bardzo ważną dla nas funkcjonalność - pokazują, które
zabytki mają już zdjęcia i artykuły w Wikipedii - a które nie.
Wyszukiwarka Centrum Polska, która ruszyła w zeszłym roku pod koniec
września - nie miała tej funkcjonalności i jak wtedy rozmawiałem z jej
twórcami - ciężko im było powiązać wyniki jej wyszukiwania ze
zdjęciami na Commons i artykułami w Wikipedii z powodu różnic i
niespójności w nazewnictwie artykułów, kategorii i szablonów. Pytanie
czy da się w ramach tego portalu zrobić wyszukiwarkę, która będzie
wskazywała czy zabytek ma hasło w Wikipedii i zdjęcia na Commons?
Jeśli nie - to pewnie dla konkursu Wiki Lubi Zabytki i tak będzie
trzeba używać te ręcznie robione tabele z Wikipedii.

> 4) mamy ustalone spójne listy zabytków na cały kraj. nie musimy dobijać się do wojewódzkich konserwatorów zabytków, którzy zazwyczaj nie odbierają (tak wynika z relacji Oddera) i przypuszczalnie mają wielki bałagan w swoich rejestrach

> nasze straty:
> 1) Konkurs służył temu, aby więcej ludzi oswoiło się z Wikipedią. Jeśli ruch uploadowania puścimy przez ZABYTKOWY PORTAL, możemy takich ludzi do siebie niewystarczająco zachęcić. Zostaną na portalu, nie wejdą jako edytorzy do Wikipedii.

Inna sprawa - że zeszłoroczni uczestnicy Wiki Lubi Zabytki - nie
zostali się dłużej w projektach Wikimedia. Chodzi o tych uczestników,
którzy wcześniej nie ładowali zdjęć do Commons, czy nie byli
wikipedystami. Oni prawie wszyscy i tak niestety swoją aktywność w
projektach Wikimedia zakończyli po konkursie lub po paru (często
nieudanych) próbach kontynuacji działalności. Były dyskutowane
przyczyny takiego stanu rzeczy - na razie nie słyszałem, aby ktoś
wymyślił remedium na to.


> Tę stratę (1) można zniwelować w następujący sposób:
> Po pierwsze, promować oba sposoby ładowania zdjęć przez PORTAL i bezpośrednio na WIKI równolegle.
>

Można też - przynajmniej na czas konkursu umówić się z portalem, że
będzie kierował ludzi chcących wziąć w nim udział bezpośrednio do
kreatora przesyłu zdjęć na Commons.

> Po drugie, w regulaminie konkursu jasno określić, że większą szansę na nagrodę mają ci, którzy załadują swoje fotografie przez szablon Wiki.
>

No to by było trochę nie fair IMHO

> Co robimy?
>
> Widzę 3 opcje:
>
> (1 - 2 radykalne, 3. - wypośrodkowana)
>
>
>
> Opcja 1) daleko idąca współpraca
>
>
>
> Stowarzyszenie Wikimedia, organizator konkursu "Wiki lubi zabytki" (we wrześniu 2 edycja) oficjalnie wspiera Open Data Days 2012 i powstanie Portalu Zabytkowego - informacja o tym obiega media, które CC sobie wychodziło.
>

Jak już mówiłem telefonicznie. Stowarzyszenie ma w statucie wpisane,
że jest po to aby wspierać projekty Wikimedia. Nie za bardzo może
wspierać powstanie - częściowo przynajmniej konkurencyjnych - portali.
 Natomiast IMHO nie ma nic złego w ew. dołączeniu się w jakiejś formie
do samej inicjatywy Open Data Days w zakresie zabytków - zwłaszcza
jeśli dałoby się technicznie ustalić jakąś formę przekazu danych z tej
bazy do tabel w Wikipedii. Zdaje się, że jest tu zgodność licencyjna -
więc jest tylko kwestia techniczna jak się wymieniać danymi.

> W instrukcji dla uczestników konkursu podajemy link do tej wyszukiwarki.

W zeszłym roku też już był podany link do wyszukiwarki - o ile ta
wyszukiwarka będzie oferowała atrakcyjną dla konkursu funkcjonalność,
to niezależnie od wszystkiego IMHO tu nie ma żadnego problemu.


>
>
> Wikipedyści biorą udział w Open Data Days 1-15 lipca. W zamian dostajemy wszystkie te dane po 15 lipca. Możemy je wtedy umieścić w tabelach na Wikipedii.
>

No cóż - jak te dane są na licencji CC-BY-SA, czy CC-BY - to sobie je
możemy wziąć bez pytania. To co mi się osobiście nie podoba w tym
serwisie teraz, to że nie można zaciągnąć sobie całej bazy - tylko
trzeba kogoś prosić o łaskawe jej udostępnienie. To się ogólnie kłóci
z ideą otwartości. Kiedyś już Alkowi Tarkowskiemu tłumaczyłem, że
takie zamknięcie tej bazy jest generalnie nie fair i zniechęca
wikipedystów do udziału w Open Data Days. Ta baza - skoro jest na
wolnej licencji, powinna być udostępniona do ściągnięcia w całości
każdemu - np. na serwerze powinien być wystawiony do pobrania zrzut
bazy w jakimś otwartym formacie.

Co do tego, czy wikipedyści wezmą udział w Open Data Days - to nie
można tego obiecać. Wikipedyści to wolontariusze - robią to co na co
mają akurat ochotę :-) Nikt nie ma żadnej odgórnej władzy na
Wikipedystami. Można puścić maile na grupę dyskusyjną Wikipedii z
zaproszeniem - to może każdy zrobić, kto jest na listę zapisany - ale
nie ma nikogo, kto może kazać coś zrobić Wikipedystom. Tutaj - to jest
kwestia samych organizatorów Open Data Days - jak zdołają przekonać
Wikipedystów, że w tej inicjatywie warto wziąć udział - to oni wezmą.
Nie, to nie wezmą. Dla wikipedystów jest ważna rzeczywista (a nie
tylko licencyjna) otwartość tej bazy i czy da się ją użyć w Wikipedii.


> Co trzeba zrobić?
>
> 1) CC rusza z promocją juz w przyszłym tygodniu. Dlatego jeśli chcemy iść w taką współpracę, potrzebujemy szybkiej decyzji.
>
> 2) Kilka ogarniętych technicznie osób dostanie bilety do Wrocławia i spotka się z programistami CC.
>

Telefonicznie też tłumaczyłem, że takie spotkanie warto by zrobić -
jednak nie wiem, czy się je da z dnia na dzień zorganizować.
Wikipedyści edytują w swoim wolnym czasie - mają różne obowiązki
służbowe, szkolne i rodzinne... Jako, że Stowarzyszenie Wikimedia
Polska ma 20 000 PLN przeznaczone na organizację Wiki Lubi Zabytki -
to ew. może służyć zwrotem kosztów podróży, jeśli by takie spotkanie
się dało szybko zorganizować.

> Opcja 3 - robimy swoje, korzystamy z CC

>
> Tworzymy (techniczni wikipedyści i programiści CC) możliwość taką, że kontent z portalu Zabytkowego wpada automatycznie na Wiki.
>

Tutaj też - o ile zdjęcia w tym portalu będą na wolnych licencjach -
to zasadniczo i tak będzie można je zassać do Commons bez pytania się
kogokolwiek o zgodę :-) Natomiast jak nie będą na wolnych licencjach -
no to i tak nie będziemy mogli tych zdjęć użyć.

>
> Spotkajmy się!
>
> 1- 3 czerwca w Łodzi jest konferencja. Możemy się spotkac na jej koniec po obiedzie o godz. 14.30-15 w niedzielę 3 czerwca. Do spotkania zaproszę też dwóch panów z Open Street Maps, więc to może być owocne spotkanie.
>
> Kto będzie?
>
> Kto chce, a jeszcze się nie zapisał, przypominam: jutro ostatni dzień rejestracji na konferencję: http://pl.wikimedia.org/wiki/Konferencja_Wikimedia_Polska_2012/Lista_uczestnik%C3%B3w
>

Jest jeszcze 6 wolnych noclegów na konferencji - także tutaj też,
niezależnie od wszystkiego, zapraszam jako jej jednej z organizatorów
:-)


--
Tomek "Polimerek" Ganicz
http://pl.wikimedia.org/wiki/User:Polimerek
http://www.ganicz.pl/poli/
http://www.cbmm.lodz.pl/work.php?id=29&title=tomasz-ganicz


Więcej informacji o liście Zabytki-l